Drewniane żłobki i przedszkola – bezpieczne i niskoemisyjne

Polska od lat boryka się ze spadkiem populacji. Rządy przeciwdziałają temu na różne sposoby, m. in. budując nowe żłobki i przedszkola. Zmiany klimatu wymuszają nowe podejście do materiałów i technologii budowlanych. Budownictwo szkieletowe-drewniane może rozwiązać problemy z emisjami gazów i niedoborem miejsc w przedszkolach.

Brak przedszkoli a kryzys demograficzny

W 2020 roku odnotowano 355 309 żywych urodzeń oraz 477 355 zgonów1. Na tak dużą ilość zgonów wpłynęła pandemia COVID-19, ale od lat trend jest wyraźnie spadkowy – w 2010 roku populacja Polski wynosiła 38 529 866 osób, ale już w 2020 było to 38 265 0132. Jeżeli się utrzyma, w najbliższych dekadach może się zmniejszyć o kilka milionów.

Przyczyn kryzysu demograficznego w Polsce jest wiele, ale jednym z najważniejszych są braki infrastrukturalne. Mowa tutaj nie tylko o zasobach mieszkaniowych (choć z każdym rokiem powstaje ich coraz więcej, utrzymujące się wysokie ceny za m2 skutecznie utrudniają założenie rodziny), ale również o usługach publicznych w postaci odpowiedniego systemu opieki nad dziećmi i ich edukacji.

Według danych zebranych przez Główny Urząd Statystyczny, w Polsce w 2020 roku działało 4,6 tys. żłobków3 oraz 22,3 tys. placówek wychowania przedszkolnego, do których uczęszczało 90,4% dzieci4. Statystyki te mogą na pierwszy rzut oka imponować, ale rzeczywistość jest mniej pozytywna – miejsca w przedszkolach i żłobkach są trudno dostępne. Naczelna Izba Kontroli w 2019 roku sprawdziła ten problem – w kontrolowanych gminach liczba wniosków przekraczała liczbę miejsc nawet o 60%, a jedna trzecia dzieci nie dostała się do przedszkola5.

Jak wspierać dzietność i budować zeroemisyjnie

Niska dzietność, spadająca ilość urodzeń i braki w infrastrukturze oświatowo-wychowawczej to gotowy przepis na kryzys demograficzny. Polski rząd próbuje mu przeciwdziałać w ramach ogłoszonego w 2021 roku Polskiego Ładu. Rozwiązanie kwestii demograficznych oraz edukacyjnych to priorytet rządzących na najbliższe lata.

W ramach Polskiego Ładu postuluje się m. in. budowę przedszkola w każdej gminie. Jest to ogromne przedsięwzięcie infrastrukturalne, do którego potrzebna będzie odpowiednia technologia. Kolejnym czynnikiem, który wpływać będzie na strukturę demograficzną Polski w nadchodzących dziesięcioleciach, będą zmiany klimatu. Wymuszą one zmiany w obrębie budownictwa, powstanie więc problem – jak zbudować przedszkole i żłobek w każdej gminie w sposób szybki, trwały i nisko emisyjny.

Drewniane przedszkola

Rozwiązaniem będzie zmiana stosowanych technologii i materiałów budowlanych. Dotychczas budowano głównie z użyciem betonu i stali, ale zmniejszająca się ilość dostępnych surowców (spadają np. zasoby piasku6) oraz konieczność zmniejszania emisji sprawiły, że coraz więcej firm buduje z użyciem drewna.

W przeciwieństwie do innych materiałów budowlanych jest całkowicie odnawialne, a połączenie lasów gospodarowanych w sposób zrównoważony, recyklingu oraz właściwej gospodarki surowcowej gwarantuje jego ekologiczność. Drewno potrafi również wiązać w sobie CO2, czym przyczynia się do zmniejszania emisji oraz jest podstawą wytrzymałych materiałów budowlanych takich jak LVL, KVH czy BSH.

Szybkość i łatwość modyfikacji

Jedną z zalet prefabrykowanych budynków na szkielecie drewnianym jest szybki czas realizacji inwestycji – po złożeniu w pełni wyposażonych modułów w fabryce, na placu budowy następuje tylko ich ostateczny montaż. Po wylaniu fundamentów instalacja gotowych elementów zajmuje kilka dni.

Moduły dają również możliwości modyfikacji niemożliwe do spełnienia w budynkach powstałych w tradycyjny sposób. Złożone z nich przedszkole, akademik czy dom opieki może powstać na praktycznie każdym gruncie oraz można je rozszerzać o kolejne części. Łatwość modyfikacji i szybkość budowy to atut nie tylko dla gmin, które w krótkim czasie będą mogły zaspokoić zapotrzebowanie na punkty opieki nad dziećmi, ale również dla firm, które mogą używać tego typu rozwiązań do budowy przyzakładowych przedszkoli i żłobków.

Jak widać, drewno konstrukcyjne oraz technologia prefabrykacji modułowej mogą pomóc w rozwiązaniu problemów demograficznych i oświatowych. Nie dość, że budynki szkieletowe-drewniane mogą stać się podstawą programów mieszkaniowych, to jeszcze mogą posłużyć do polepszenia jakości usług publicznych, na czym skorzystają wszyscy.

fot. materiały prasowe

1 GUS, Rocznik demograficzny 2021.

2 Ibidem.

3 GUS, Żłobki i kluby dziecięce w 2020 roku.

4 GUS, Oświata i wychowanie w roku szkolnym 2019/2020.