Nowe oblicza porcelany wg Marka Cecuły

W dniach 17.06.-31.08.2021 w Instytucie Wzornictwa Przemysłowego w Warszawie można zobaczyć wystawę retrospektywną ,,Marek Cecuła. Współczesna Porcelana 1970 – 2021’’, poświęconą twórczości cenionego na całym świecie artysty i ceramika, profesora w Royal College of Art w Londynie, założyciela Ćmielów Design Studio oraz laureata wielu prestiżowych nagród, Marka Cecuły.

Przestrzeń wystawową podzielono tematycznie na cztery sekcje reprezentowane przez selektywny zbiór artefaktów sztuki użytkowej i projektów artystycznych. Sekcja przemysł skupia się na dziełach przeznaczonych dla Fabryki Porcelany Ćmielów, włączonych do opłacalnej ekonomicznie dystrybucji oraz łatwo dostępnych dla konsumentów. Zobaczyć tu możemy funkcjonalne obiekty, umiejętnie godzące potrzeby konsumentów oraz zmysł Cecuły, takie jak New Atelier – skromną, gustowną kolekcję, łączącą ponadczasowy design z zabawą barwami i wzornictwem.

W części studio umieszczono ozdobno-dekoracyjnie, ręcznie wykonane obiekty, projektowane z myślą o nowojorskim studiu Modus Design, które charakteryzują elementy kolorowe, inspiracja naturą oraz nieregularne kształty. To dzieła praktyczne i ułatwiające codzienny użytek.

Computer Safe jest odpowiedzią artysty na współczesne, dynamicznie zmieniające się czasy. Aplikacja na porcelanowym kubku kształtem nawiązuje do przycisku uruchamiającego sprzęt elektroniczny, a dzięki specjalnej silikonowej podstawce naczynie jest stabilne i zapobiega nieszczęśliwym wypadkom takim.

Hand&bowl, wyjątkowa miska o ergonomicznym ułożeniu dopasowanym do dłoni, pozwala uniknąć poparzeń, dzięki podwójnej chroniącej warstwie.

W duchu nowoczesności utrzymany jest również funkcjonalny i kompaktowy zestaw System, czerpiący ze współczesnej architektury oraz ,,pogięta’’ kolekcja, wizualnie przypominająca zmiętą kartkę papieru.

Prawdziwym rarytasem są obiekty inspirowane elementami natury – pieprzniczki i solniczki z serii Rock&Salt przywodzące na myśl kamienie i naturalne bryłki soli, szykowne akcesoria do sushi ozdobione pięknymi, czerpiącymi z przyrody wzorami oraz komplet herbaciany Natura o fakturze kory drzewnej.

Artystycznie interesująca jest również ekspozycja projektowana i produkowana zarówno w Nowym Yorku, jak i w Ćmielów Design Studio, Art and Design, która skupia się przede wszystkim wokół nieoczywistych rozwiązań dekoracyjnych. Te eleganckie, nowatorskie i geometryczne projekty, jak pochodzący z lat 70. zestaw do herbaty Long o półokrągłym kształcie czy czajnik Zygzag, do dziś zachwycają unikatową formą.

Uwagę przykuwają ponadto śliczne dzieła o prostej konstrukcji z oryginalnej, rzadko spotykanej barwionej porcelany. Artysta, tworząc artefakty sztuki użytkowej, wychodzi z założenia, że obiekty artystyczne powinny wykraczać poza przyzwyczajenia użytkowników. Widać tę ideę szczególnie w ostatniej części wystawy, sekcji Interpretacji Przemysłowej, będącej udaną próbą przedefiniowania i przekształcenia tradycyjnych postaci porcelanowych naczyń. Beauty of imperfection to wysublimowany projekt, nobilitujący to, co niekompletne. Cecuła dostrzega wartość w obiektach pękniętych, przepalonych i dziurawych. In dust real to ambitny zamysł, do realizacji którego wykorzystano tradycyjny, nieużywany dziś piec. Covid, jedno z najnowszych dzieł Marka Cecuły, to propozycja białego perforowanego zestawu herbacianego.

Domknięciem wystawy jest wyświetlona w formie slajdów dokumentacja fotograficzna najważniejszych prac Marka Cecuły wraz z krótkim opisem, przedstawiająca w porządku chronologicznym. Dzięki starannej prezentacji możemy poznać bujne życie mistrza oraz zrozumieć źródła inspiracji, ufundowane zarówno na społeczno-historycznej wrażliwości, jak i czułej artystycznej intuicji. Ekspozycja pozwala zobaczyć i docenić jego wszechstronne dokonania na polu sztuki oraz pasjonującą drogę rozwoju, jaką przeszedł.

fot. Marta Kieliszczyk